Spór o rurociąg Adria: Węgry blokują alternatywne dostawy ropy

Chorwacja proponuje Węgrom alternatywną trasę dostaw ropy, która mogłaby zmniejszyć zależność od rosyjskich surowców. Jednak decyzje rządu Viktora Orbana stanowią przeszkodę w realizacji tego planu. W centrum debaty znajduje się rurociąg Adria, który mógłby stanowić kluczowe rozwiązanie w obliczu unijnych ograniczeń dotyczących rosyjskich paliw. Głównym punktem spornym jest reakcja Węgier w kontekście zbliżających się wyborów. Viktor Orban konsekwentnie promuje tanią rosyjską ropę jako element swojej kampanii, mimo że Adria mogłaby stać się realną alternatywą dla obecnych dostaw. Chorwacki rurociąg, funkcjonujący od 1989 roku, transportuje ropę z portów Adriatyku do Europy Środkowej. Po inwazji Rosji na Ukrainę w 2022 roku, większość krajów Unii Europejskiej zmniejszyła import rosyjskiej ropy, ale Węgry i Słowacja pozostają wyjątkami. Na domiar złego, awaria rurociągu Przyjaźń, który dostarczał ropę przez Ukrainę, dodatkowo skomplikowała sytuację. W odpowiedzi Budapeszt zażądał awaryjnych dostaw, a Chorwacja zwiększyła przesył przez Adria. Między lutym a marcem do węgierskiego koncernu MOL trafiło 800 tys. ton surowca. Planowane są dalsze dostawy, które mogą pokryć znaczną część węgierskiego zapotrzebowania. Mimo to, Orban krytykuje alternatywne opcje, wskazując na niższy koszt rosyjskiej ropy i jej kompatybilność z lokalnymi rafineriami. Podczas zamkniętych spotkań ministrów energii UE, Węgry mimo uznania korzyści płynących z Adria, upierają się przy prawie do korzystania z rosyjskiego surowca, wskazując na wyłączenia w sankcjach. Eksperci uważają, że postawa Budapesztu jest motywowana politycznie, a dawne spory z Chorwacją dodatkowo utrudniają rozwiązanie problemu. Węgry złożyły skargę do unijnych organów antymonopolowych przeciwko chorwackiemu operatorowi Janaf, który odpiera zarzuty o nadużywanie pozycji monopolisty. Węgierska opozycja sugeruje stopniowe odchodzenie od rosyjskiej energii do 2035 roku. W międzyczasie pojawia się możliwość współpracy z USA, co może wpłynąć na przyszłość węgierskiej polityki energetycznej.