Przez ostatnie lata europejska polityka gospodarcza koncentrowała się na transformacji klimatycznej i regulacjach jednolitego rynku. Jednak rosnące wyzwania globalne, w tym konkurencja z Chin, zmieniają podejście Unii Europejskiej do kwestii konkurencyjności.
Raport Mario Draghiego o przyszłości konkurencyjności europejskiej stał się kluczowym punktem odniesienia dla Komisji Europejskiej. Unia, dysponując ogromnym rynkiem i zasobami, nie potrafi ich jednak efektywnie łączyć. Z tego powodu premier KE Ursula von der Leyen proponuje nowe podejście, które ma chronić europejski rynek przed chińską konkurencją.
W odpowiedzi w styczniu 2025 roku Komisja przedstawiła „Kompas konkurencyjności”, określający cele gospodarcze UE do 2029 roku. Priorytety to zmniejszenie luki innowacyjnej, połączenie dekarbonizacji z konkurencyjnością oraz zwiększenie bezpieczeństwa gospodarczego. Obejmują one także działania na rzecz ograniczania biurokracji i pogłębiania jednolitego rynku.
W lutym 2026 roku, na szczycie w Alden Biesen, przywódcy UE zdecydowali się na przyspieszenie prac nad „28. reżimem” prawa spółek i redukcję barier regulacyjnych. Ważnym krokiem stał się projekt EU Inc., proponujący jednolitą formę spółki dla całej Unii, co ma ułatwić firmom działalność transgraniczną.
Nie bez znaczenia pozostają również zmiany w polityce kapitałowej. Chodzi o mobilizowanie około 10 bln euro oszczędności europejskich gospodarstw domowych, które dotąd nie trafiały na rynki kapitałowe. Pogłębienie rynku kapitałowego ma umożliwić lepsze finansowanie europejskich przedsiębiorstw.
Na tle tych działań, Niemcy zaczynają rewidować stosunki z Chinami. W obliczu rosnącego deficytu handlowego i mniejszego eksportu, Berlin coraz bardziej skłania się do ochrony swoich sektorów strategicznych przed zewnętrzną konkurencją. Współpracując z Francją, Niemcy dążą do uproszczenia regulacji i odzyskania przez Europę zdolności konkurowania na arenie międzynarodowej.
Przyspieszenie zmian w UE związane jest również z nową polityką USA. Europa nie może liczyć na wcześniejszy model transatlantycki, co zmusza ją do wzmocnienia własnej gospodarki. Umowa UE-USA z 2025 roku ustabilizowała relacje, ale obecne wyzwania wymagają dalszych działań.
Transformacje gospodarcze Chin wpłynęły na zmianę stanowiska wielu krajów europejskich. Niegdyś korzyści z handlu z Chinami były jasne, teraz europejskie kraje szukają nowych sposobów wzmacniania swojej konkurencyjności.
Komisja Europejska przyjmuje coraz to nowe inicjatywy, jak Clean Industrial Deal czy EU Inc., by poprawiać warunki gospodarcze wewnątrz UE. Jednakże, mimo wielu reform, ich skutki nie są jeszcze w pełni widoczne.
Zmiana ekonomii politycznej w UE jest widoczna w coraz powszechniejszym uznaniu konieczności reform. W przypadku powodzenia obecnych inicjatyw, może dojść do istotnej reformy europejskiej polityki gospodarczej od czasu stworzenia jednolitego rynku. Potrzeba jeszcze wielu kompromisów ze strony państw członkowskich, by idea „One Europe, One Market” mogła stać się rzeczywistością.
Dodaj komentarz