Od 1 października 2026 roku w Polsce rusza nowy program badań przesiewowych umożliwiający wczesne wykrywanie raka płuca. Program, finansowany przez Narodowy Fundusz Zdrowia, wykorzystuje niskodawkową tomografię komputerową (NDTK) i jest dedykowany osobom z grupy podwyższonego ryzyka, w szczególności palącym tytoń. Inicjatywa ta ma szansę znacząco poprawić wczesne wykrywanie tego groźnego nowotworu, który w Polsce każdego roku diagnozuje się u ponad 20 tysięcy osób.
Wprowadzenie NDTK do koszyka świadczeń gwarantowanych nastąpiło po sukcesie programu pilotażowego, którego efektem było zwiększenie wskaźników skuteczności leczenia poprzez częstsze wykonywanie resekcji nowotworowych. Celem jest identyfikacja raka płuca na możliwie najwcześniejszym, bezobjawowym etapie, co daje większe szanse na skuteczne leczenie.
Program skierowany jest głównie do osób w wieku 55-74 lata, które są aktywnymi lub byłymi palaczami. W niektórych przypadkach obejmie także młodsze osoby w wieku 50-54 lata. Badanie będą mogły przechodzić raz na 12 miesięcy, chyba że wyniki wskazywać będą na potrzebę wcześniejszego powtórzenia badania. W sytuacjach wymagających obserwacji decyzję co do terminu podejmuje lekarz.
Do programu nie są kwalifikowane osoby z objawami sugerującymi rozwój choroby nowotworowej – w takich przypadkach wymagana jest pilna diagnostyka lekarska. Zakwalifikowanie się do badań wymaga wizyty kwalifikującej u lekarza specjalisty, takiego jak pulmonolog czy internista.
Badania będą prowadzone zarówno w stacjonarnych, jak i mobilnych pracowniach, co powinno zwiększyć ich dostępność. Istotną zaletą NDTK jest użycie niższej dawki promieniowania w porównaniu do standardowej tomografii komputerowej, oraz fakt, że badanie jest wykonywane bez użycia kontrastu.
Inicjatywa ta jest odpowiedzią na wysoką zachorowalność na raka płuca w Polsce, który w przeważającej większości przypadków związany jest z paleniem tytoniu. Świadome działania prewencyjne i udział w programach przesiewowych mogą znacząco wpłynąć na poprawę sytuacji zdrowotnej w kraju oraz obniżenie śmiertelności związanej z tym nowotworem.
Dodaj komentarz