Międzynarodowy zespół astronomów, korzystając z Kosmicznego Teleskopu Jamesa Webba (JWST), dokonał przełomowego odkrycia dotyczącego atmosfer egzoplanet. Wyniki badań atmosfery egzoplanety typu gorący Jowisz, znanej jako WASP-94A b, opublikowano w czasopiśmie „Science”. Ta gazowa planeta, oddalona o 700 lat świetlnych od Ziemi w konstelacji Mikroskopu, wykazuje unikalny cykl powstawania i zanikania chmur.
Warunki atmosferyczne na WASP-94A b są extremalne, z temperaturą przekraczającą 1000 stopni Celsjusza. Intensywne promieniowanie jej gwiazdy powoduje, że atmosfera przechodzi gwałtowne zmiany. Nowatorskie obserwacje JWST ukazały, że każdego poranka na planecie tworzą się chmury z krzemianu magnezu, które zanikają do wieczora, pozostawiając niebo czyste.
Naukowcy z Johns Hopkins University przeprowadzili dokładną analizę atmosfery podczas tranzytu planety przed gwiazdą, umożliwiając zbadanie tzw. krawędzi porannej i wieczornej. Okazało się, że chmury pojawiają się rano, a znikają wieczorem. Dwa potencjalne mechanizmy tłumaczą ten fenomen: unoszenie chmur na chłodniejszą nocną stronę przez silne wiatry lub analogia do ziemskiej mgły, gdzie chmury znikają na rozgrzanej stronie planety.
Dotychczas obecność chmur utrudniała badania atmosfer gorących Jowiszów. Dzięki nowej metodzie naukowcy mogli dokładniej przyjrzeć się składowi chemicznemu atmosfery. Odkrycia sugerują, że zawartość tlenu i węgla na WASP-94A b jest pięciokrotnie wyższa niż na Jowiszu, co jest znacznie bliższe oczekiwaniom teorii powstawania planet, niż wcześniejsze szacunki.
Zespół badawczy potwierdził również istnienie podobnego cyklu chmur na innych egzoplanetach, takich jak WASP-39 b i WASP-17 b. W przyszłości planowane są dalsze obserwacje, w tym planet znajdujących się w strefach sprzyjających powstaniu życia.
Projekt, realizowany przez naukowców z instytucji takich jak Uniwersytet w Exeter, Instytut Maxa Plancka i Harvard-Smithsonian Center for Astrophysics, otwiera nowe możliwości w zrozumieniu atmosfer planet pozasłonecznych.
Dodaj komentarz