Najnowsze zestawienie Międzynarodowego Sztokholmskiego Instytutu Badań nad Pokojem (SIPRI) za 2025 rok uwydatnia globalne trendy w wydatkach na zbrojenia. Stany Zjednoczone, choć nadal przewodzą światu pod względem nakładów, odnotowały spadek do 954 mld dolarów, co było zaskakujące w obliczu globalnego wzrostu wydatków na zbrojenia o 2,9 proc. Oczekuje się jednak, że budżet obronny USA wzrośnie w 2026 roku z powodu konfliktu w Iranie, osiągając nawet 1,5 bln dolarów.
Podczas gdy Stany Zjednoczone prowadzą pod względem wydatków, Europa wykazuje największą dynamikę wzrostu. Z roku na rok kontynent zwiększył swoje wydatki o 14 proc. Najwięcej w Europie wydaje Rosja (190 mld dolarów), kontynuując działania wojenne przeciw Ukrainie od 2022 roku. Rosyjskie wydatki są świadectwem silnego zaangażowania w konflikt, co w dłuższej perspektywie może negatywnie wpłynąć na jej sytuację gospodarczą.
Niemcy, pod przywództwem kanclerza Friedricha Merza, po latach pacyfizmu, zmieniły swoją politykę obronną, przeznaczając na ten cel ponad 2 proc. PKB, co daje około 114 mld dolarów. Za nimi plasują się Wielka Brytania (89 mld dolarów), Ukraina (84 mld dolarów) oraz Francja, której 68 mld dolarów wystarcza także na utrzymanie potencjału nuklearnego. Polska, z wydatkami na poziomie 46,7 mld dolarów, osiągnęła największy budżet obronny w swojej historii, pozostając w czołówce 13 krajów świata.
Warto podkreślić, że pomimo nominalnie wysokich wydatków, Polska wydaje ponad 4 proc. PKB na obronność, co czyni ją liderem w NATO pod tym względem. Niemcy, mimo wyższych wydatków absolutnych, przeznaczają niższy odsetek PKB na obronność. Wydatki te, choć imponujące, muszą być inwestowane mądrze, aby faktycznie przełożyły się na zdolności obronne, co jest procesem długotrwałym.
Wzrosty wydatków na obronność w Europie wpisują się w ogólny globalny trend zwiększenia inwestycji w zbrojenia. Warto jednak spojrzeć na to również przez pryzmat parytetu siły nabywczej – w niektórych krajach, jak np. Rosja, lokalizacja wydatków wewnętrznych może prowadzić do większych korzyści za tę samą kwotę w porównaniu do innych państw.
Dane SIPRI są jednymi z wielu dostępnych analiz, a inne instytucje, jak International Institute for Strategic Studies, przedstawiają nieco odmienne liczby z racji różnych metodologii. Pomimo tych różnic, trend wzrostu globalnych wydatków na obronność pozostaje stały, podkreślając rosnący nacisk na militaryzację w niestabilnym środowisku międzynarodowym.
Dodaj komentarz